
เช็กลิสต์ความปลอดภัยกิจกรรมทางน้ำ ก่อนลงเรือ พาย หรือเล่นน้ำ
รายการตรวจความพร้อมทางน้ำที่ใช้ได้ตั้งแต่ท่าเรือถึงระหว่างกิจกรรม พร้อมสัญญาณที่ควรปฏิเสธก่อนเกิดเหตุ
คำตอบสั้น ๆ
ก่อนทำกิจกรรมทางน้ำต้องตรวจสภาพอากาศ รับฟังบรีฟ ใช้เสื้อชูชีพขนาดพอดี อยู่ในเขตกำหนด และรู้ว่าใครช่วยอย่างไร หากอุปกรณ์หรือการจัดการไม่ชัดควรหยุดถามหรือไม่ร่วมกิจกรรม
ความปลอดภัยเริ่มก่อนถึงน้ำ
อ่านรายละเอียดกิจกรรมว่าต้องใช้ทักษะใด อายุหรือสภาพร่างกายมีข้อจำกัดหรือไม่ และอยู่ห่างฝั่งนานเท่าไร แจ้งผู้ให้บริการตามจริงหากว่ายน้ำไม่แข็ง กลัวน้ำ มีโรคประจำตัว หรือใช้ยา อย่าคิดว่าอุปกรณ์พยุงตัวทดแทนการประเมินความเหมาะสมได้ทุกกรณี
ถามชื่อผู้ดำเนินกิจกรรม จุดนัดพบ เวลาสิ้นสุด ช่องทางติดต่อ และสิ่งที่รวมในราคา หากเป็นกิจกรรมหลายช่วง ให้รู้ว่าใครรับผิดชอบแต่ละช่วงและเปลี่ยนเรือตรงไหน ส่งกำหนดการให้คนที่ไม่ได้ไปด้วยอย่างน้อยหนึ่งคน
เช็กอากาศและยอมรับคำว่าไม่ออก
ดูพยากรณ์และคำเตือนของกรมอุตุนิยมวิทยา โดยเฉพาะฝนฟ้าคะนอง คลื่นลม และทัศนวิสัย สภาพที่ชายหาดสงบไม่ได้รับรองว่านอกฝั่งเหมือนกัน ผู้ควบคุมเรือและเจ้าหน้าที่พื้นที่มีข้อมูลปฏิบัติการล่าสุด หากงดหรือเปลี่ยนเส้นทางเพราะความปลอดภัย ไม่ควรกดดันให้ดำเนินต่อ
ถามเงื่อนไขอากาศก่อนจองว่าเลื่อนวัน เปลี่ยนจุด หรือคืนเงินอย่างไร ผู้ให้บริการที่ดีควรอธิบายกระบวนการตัดสินใจได้ ไม่ใช้คำรับรองกว้าง ๆ ว่าปลอดภัยเสมอ อ่าน แผนเที่ยววันฝนตก เพื่อเตรียมทางเลือกไว้
เสื้อชูชีพต้องพอดีและต้องใส่จริง
ตรวจสายรัด ตัวล็อก รอยฉีก และขนาด สวมแล้วรัดตามคำแนะนำ ไม่ควรหลวมจนเลื่อนเหนือศีรษะเมื่อถูกดึง เด็กต้องใช้อุปกรณ์ที่เหมาะกับขนาดตัวและอยู่ในการดูแลของผู้ใหญ่ตามข้อกำหนด กรมเจ้าท่าเน้นให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวสวมเสื้อชูชีพก่อนออกและขณะโดยสารเรือ
อย่าถอดเพราะร้อนหรือเพื่อถ่ายภาพหากเจ้าหน้าที่กำหนดให้ใส่ หากอุปกรณ์ไม่พอ ชำรุด หรือไม่มีขนาดเหมาะ ให้แจ้งและรอการแก้ไข ไม่สลับใช้อุปกรณ์ที่ไม่พอดีเพื่อให้เรือออกตามเวลา

ฟังบรีฟและทวนสิ่งสำคัญ
ก่อนเริ่มควรรู้วิธีขึ้นลง ตำแหน่งนั่ง เขตทำกิจกรรม สัญญาณมือ วิธีเรียกผู้ดูแล จุดรวม และสิ่งที่ต้องทำเมื่อพลัดจากอุปกรณ์ ถ้าเสียงเครื่องยนต์ดังหรือฟังภาษาไม่เข้าใจ ให้ขออธิบายซ้ำ ไม่พยักหน้าเพียงเพื่อไม่ให้คนอื่นรอ
บนเรือให้นั่งหรือยืนตามคำสั่ง ไม่ย้ายไปรวมกราบเดียว ไม่กีดขวางทางเดิน และทยอยขึ้นลงเมื่อเทียบท่า แนวทางกรมเจ้าท่าแนะนำให้ผู้โดยสารอย่าตื่นตกใจเมื่อเรือโคลง ให้ยึดจับและรักษาสมดุล รวมถึงไม่ดื่มสุรามึนเมาระหว่างเดินทาง
ใช้ระบบคู่และอยู่ในเขต
กำหนดเพื่อนคู่ที่สังเกตกัน อยู่ในสายตา และรู้ข้อจำกัดของกันและกัน ไม่แยกไปถ่ายภาพหรือทดลองเส้นทางเอง เคารพทุ่น ธง ป้าย และคำสั่งของไกด์ หากกระแสน้ำพาออกจากกลุ่ม ให้ส่งสัญญาณและทำตามบรีฟ ไม่ใช้แรงทั้งหมดฝืนโดยไม่มีแผน
เด็กต้องมีผู้ใหญ่ที่รับผิดชอบชัดเจน ไม่แบ่งหน้าที่แบบคิดว่า “ทุกคนช่วยดู” เพราะอาจกลายเป็นไม่มีใครดูจริง ช่วงขึ้นลงเรือ เปลี่ยนอุปกรณ์ และเล่นใกล้ขอบน้ำควรเพิ่มความใกล้ชิดเป็นพิเศษ
รู้สัญญาณหยุดของร่างกาย
หยุดเมื่อหายใจไม่ทัน เจ็บหน้าอก เวียนหัว หนาวสั่น เป็นตะคริว สับสน หรือวิตกจนทำตามคำสั่งไม่ได้ ส่งสัญญาณทันทีและไปจุดปลอดภัย ไม่รอให้อาการหนัก สมาชิกคนอื่นควรแจ้งผู้ดูแลแทนการพยายามช่วยแบบที่ไม่ได้ฝึก
หลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์และสารที่ทำให้การตัดสินใจหรือการทรงตัวลดลง ดื่มน้ำ พักจากแดด และอย่าทำกิจกรรมเมื่ออดนอนหรือป่วย กรมควบคุมโรคแนะนำให้ลดกิจกรรมกลางแจ้งช่วงร้อนจัดและสังเกตอาการจากความร้อน
เมื่อเห็นสิ่งไม่ปลอดภัยต้องทำอย่างไร
หยุดถามผู้รับผิดชอบก่อนขึ้นเรือหรือเริ่มกิจกรรม ถ้าไม่มีเสื้อชูชีพเพียงพอ บรรทุกดูแออัด อุปกรณ์ชำรุด ไม่มีบรีฟ หรือผู้ควบคุมดูไม่พร้อม อย่าให้แรงกดดันเรื่องเวลาและเงินทำให้ยอมเสี่ยง เก็บรายละเอียดและหลักฐานโดยไม่ขัดขวางการช่วยเหลือ
กรมเจ้าท่าระบุว่าสามารถแจ้งเหตุความไม่ปลอดภัยทางน้ำผ่านสายด่วน 1199 ส่วนเหตุฉุกเฉินให้ใช้ช่องทางฉุกเฉินตามพื้นที่และคำแนะนำของเจ้าหน้าที่ ตำรวจท่องเที่ยวมีสายด่วน 1155 สำหรับขอความช่วยเหลือนักท่องเที่ยว อ่าน เตรียมทริปเกาะและดำน้ำตื้น หากกิจกรรมของคุณมีการลงน้ำจากเรือ

เช็กลิสต์ 60 วินาทีก่อนเริ่ม
- [ ] อากาศและพื้นที่ยังเปิดตามประกาศล่าสุด
- [ ] แจ้งทักษะ สุขภาพ และข้อจำกัดแล้ว
- [ ] เสื้อชูชีพพอดี สายรัดครบ และไม่มีรอยชำรุด
- [ ] รู้สัญญาณมือ เขตทำกิจกรรม และจุดรวม
- [ ] มีเพื่อนคู่และผู้ดูแลเด็กชัดเจน
- [ ] ไม่ดื่มแอลกอฮอล์และร่างกายพร้อม
- [ ] รู้ช่องทางแจ้งเหตุและวิธีกลับจุดปลอดภัย
- [ ] พร้อมปฏิเสธหากการจัดการไม่ชัด
สิทธิในการหยุดสำคัญกว่าความเกรงใจ
ไม่ว่ากลุ่มจะรอหรือชำระเงินแล้ว คุณยังควรหยุดเมื่ออุปกรณ์ไม่พอดี ไม่เข้าใจบรีฟ หรือสภาพเปลี่ยน ความปลอดภัยเป็นเงื่อนไขก่อนความสนุก เลือกกิจกรรมจาก รายการกิจกรรมใกล้คุณ แล้วใช้เช็กลิสต์นี้ถามผู้ให้บริการก่อนยืนยันทุกครั้ง